Publisher:

Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego

ISBN:

978-83-8332-122-6

Publish Date:

2026

Description:

Monografia przygotowana została na podstawie wyników badań będących efektem współpracy Centrum Badań Migracji, Depopulacji i Rozwoju Uniwersytetu Opolskiego z Ministerstwem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Jej nowatorstwo polega przede wszystkim na przeniesieniu autorskiej metody mikrospisów etnosondażowych opracowanej przez Romualda Jończego na poziom ogólnopolski.

Badania zostały przeprowadzone w wybranych 26 miejscowościach kraju przy pomocy kilkudziesięcioosobowego zespołu współpracowników z innych ośrodków akademickich (Wrocławia, Krakowa, Lublina, Białegostoku, Olsztyna, Rzeszowa, Słupska, Kielc i Warszawy). Dowodzą one powszechności zjawiska nierejestrowanej migracji definitywnej.

Co jeszcze istotniejsze – badania te sygnalizują, że proces wyludnienia peryferyjnych obszarów wiejskich jest powszechny i znacznie bardziej zaawansowany niż wskazują dane statystyki publicznej, a procesy depopulacji na peryferyjnych obszarach wiejskich na ogół osiągnęły już stan, który oficjalne prognozy przewidują dopiero za 20–30 lat.

Praca zawiera również sporo danych i wniosków dotyczących m.in. struktury demograficznej ludności wsi, procesów odpływu młodzieży (i feminizacji tego odpływu), aktywności i aktywizacji pracowniczej ludności wsi w kraju i za granicą. Różne lokalizacje badanych wsi pozwalają ponadto na sformułowanie szeregu cennych wniosków i hipotez odnoszących się do zróżnicowań w układzie przestrzennym kraju i w kontekście historycznych uwarunkowań rozwoju.

Jak stwierdzają recenzenci pracy, wykorzystana procedura badawcza jest nie tylko intrygująca poznawczo, ale także pozwala na postawienie wielu tez i hipotez odnoszących się do istoty polityki państwa polskiego.